Yetişkinlerde ve Çocuklarda Günlük Kafein Alımı

0
200

* Dondurarak veya spreyleme ile suyu kaybedilir. Ardından -40°’de kahve dondurulur ve içinde kalan su bu ısıda kristalleşir. Kalan su ise bir tür buharlaşma işlemi ile ortamdan uzaklaştırılır. Geriye granül kahve kalır.
** Tortusu kağıt veya metalik bir süzgeç ile süzülüp, üzerine kaynar su ilave edilerek hazırlanan kahve türüdür.


Tabloda görüldüğü gibi, günlük yaşamda kafein tüketiminin kaynağı çay, kahve, kolalı içecekler ve çikolatadır. Ayrıca bazı ilaçlarla (analjezikler/ağrı kesiciler, soğuk algınlığı-grip ilaçları, zayıflama ilaçları, bazı reçeteli ilaçlar) da önemli miktarda kafein alınmaktadır. Erişkinlerin kafeini daha çok çay kahveden, çocuklar ve ergenlerin ise kolalı içecekler ve buzlu çaydan aldıkları bilinmektedir. Son yıllarda büyüyen içecek sektörüyle birlikte, enerji içeceklerinin, özellikle gençlerin kafein tüketiminde etkili olduğu bildirilmektedir. Kafein tüketimi, kafeinin kaynağı, kafeini tüketen kişinin yaşı, cinsi, beslenme durumu, alışkanlıkları ve iklim gibi birçok faktöre bağlı olarak değişmektedir. Genel olarak, kafein tüketiminin ana kaynağının çay olduğu düşünülür. Oysa kafein tüketiminin ana kaynağı kahvedir. Çünkü kahve, çaya göre % 50-70 oranında daha fazla kafein içermektedir. Bu nedenle kafein ile kahve tüketimi arasında doğru orantılı bir ilişki vardır.

Dünya genelinde en fazla kahve, dolayısıyla kafein İskandinav ülkelerinde tüketilmektedir. İsveç, Norveç, Danimarka ve Hollanda’da kişi başına günde yaklaşık 400 mg kafein tüketilirken, Doğu Avrupa ülkeleri ile ABD’de 200-250 mg arasında tüketilmektedir.

Günde sekiz-on bardak çay ya da iki-üç fincan kahve ya da iki-üç kutu kolalı içecek ile orta düzeyde (200- 300 mg) alınan kafeinin, sağlıklı yetişkinlerde, sağlığı olumsuz etkilemediği bildirilmektedir. Günlük kafein alımının çocuklarda 125 mg’ı geçmemesi önerilmektedir. Anne-babaların kafeinin bir ilaç olduğunu, çocuk ve gençlerde uyku düzensizliğine neden olduğunu, bunun ise bellek ve öğrenme yeteneğini olumsuz etkilediğini, yaratıcılığı-üreticiliği azalttığını, depresyona neden olduğunu, davranış kontrolünü azalttığını, düşünmeden hareket etmeyi artırdığını, fazla alınması halinde kalp atışlarını hızlandırdığını, kan basıncını yükselttiğini bilmeleri gerekir.

Bilimsel verilere dayanarak, yetişkinlere 200-300 mg/gün kafein önerilmektedir. Küçük çocuklar ve gebeler için ise 100-200 mg kafein alımının güvenli olduğu bildirilmektedir.

Kaynak: Garipağaoğlu, M., & Kuyrukçu, N. (2009). Çocuk sağlığı ve kafein. Çocuk Dergisi, 9(3), 110-115.