Nedir bu Endüstri 4.0?

0
133

Bugünlerde iş dünyası ve üniversitelerde sıklıkla konuşulan bir konu Endüstri  4.0. Robotlardan, bulut bilişimden, siber fiziksel sistemlerden, sensörlerden, nesnelerin internetinden, akıllı fabrikalardan bahsediliyor, insanlara gerek kalmayacak her şeyi makineler yapacak deniliyor. Aşırı teknolojik, aşırı akıllı bir yapı. Bir çoğumuza kavramsal olarak fazla ütopik gelen bir bütünü ifade ediyor aslında.

Futuristler, bugün teknolojide geldiğimiz bu noktayı çok önceden söylemişlerdi, onların aydınlık düşüncelerinden etkilenen bazılarımız alkışlamıştık bu görüşleri. Bu hayalleri gerçekleştirmek için çalışan bilim insanları ve teknoloji üreticileri yeni bir devrin öncüsü oldular. Evet, bir dönemin kapanıp yeni bir dönemin başladığı bir sürece tanıklık etmeye başladık. Yavaş yavaş bütün düzen değişecek.

Bu yazımızda Endüstri 4.0’ı hala tam kavrayamamış kişiler için kısaca özetlemek istedik.

Endüstri 4.0, ilk defa 2011 yılında Almanya’da  Hannover fuarında lanse edilen bir terim olarak hayatımıza girdi. Çalışma alanı daha öncede vardı, ancak terimleştirilmesi 2011 yılında oldu. Geçmişteki sanayi devrimlerinin toplumlar üzerinde yarattığı etkiler göz önünde bulundurularak, Endüstri 4.0, diğer bir deyişle 4. Sanayi Devrimi adı verildi. Çünkü, her sanayi devriminde toplumların yapısı değişti. Endüstri  4.0’ın da toplumların yapısını değiştirmesi bekleniyor. Eğitimden, üretime her şeyi etkilemesi öngörülüyor.

Buharın üretimde kullanılmasıyla başlayan değişimler, elektriğin devreye girişi ile hız kazandı. Sonra bilgisayar sistemleri ve internet, hem toplum yapılarını hem de iş yapma şekillerini etkiledi. Toplumlarda iletişim şekilleri ve algısı değişti. Artık birbirleri ile haberleşen sistemler var. İnsana gerek duymadan haberleşen, iş süreçlerini bizim yerimize yürüten sistemler…

Burada Endüstri 4.0’ı basit bir örnekle açıklayalım. Bir fabrika hayal edin. Üretimini yaptığı ürünün hammaddesinin stok miktarına göre, tedarikçilerden fiyat teklifi topluyor, hammaddenin temin edileceği yerin uzaklığı, tedarikçinin performansı gibi birçok değişkeni aynı anda değerlendiriyor ve stok miktarına göre en iyi teklifi veren tedarikçiden sipariş veriyor. Gelen hammaddenin kontrolünü yapıp, üretime uygunluğunu denetliyor. Uygun hammaddeyi üretim süreçlerinde kullanılıyor, ürünün diğer bileşenleri ile bir araya getiriliyor, kalite kontrolü ve gerekliyse güvenlik testleri yapılıyor. Üretim sürecinde bir uygunsuzluk ile karşılaşılması durumunda hatayı otomatik belirliyor ve çözümü için bir başka sistem ile haberleşiyor. Ürünlerin paketlenmesi ve taşınması için hazır hale gelen ürünlerin, dağıtım yerlerine ulaşıp ulaşmadığını da kontrol ediyor. Ve bu sürecin tamamı makineler ve internet aracılığı ile yapılıyor. Kullanılan sistemler kendi kendine öğreniyor ve aynı zamanda kendini geliştirmeye devam ediyor. Üretim süreçlerinde çalışan ara personel kullanılmıyor. Robotik sistemler aracılığı ile üretim yapılıyor. Sadece bu sistemleri kullanabilen ve yönetebilen uzman personeller istihdam ediliyor. Aynı zamanda büyük veri teknolojileri ile yönetimsel kararlar alınıyor.

Bahsetmediğimiz çok sayıda teknoloji ve teknoloji bileşeni ile Endüstri 4.0’ı açıklamaya çalıştık. Endüstri 4.0’ın hakimiyeti ile toplum yapılarının değişeceği açıktır. Teknolojinin üretilmediği sadece transfer edilerek kullanıldığı toplumlarda tam bir dışa bağımlılık yaratacağı düşünülmektedir. Ciddi yatırımlar gerektirmesinin yanında en önemli değişikliğin eğitim alanında olacağını söylemek mümkündür, çünkü böyle bir yeniliğe adapte olabilmek için toplumların yapı taşı olan eğitimin revizyonu gerekmektedir. Amaca uygun eğitim ile her şey mümkündür.